Chiny, Kambodża, Malezja, Tybet i Birma to kraje, w których problemy zagłębili się twórcy filmów sekcji Wolność w Azji, dedykowanej filmom zaangażowanym społecznie. Ta tematyka jest jedną z nowości szóstej edycji Festiwalu Filmowego Pięć Smaków, który ruszył 24 października. Obok projekcji, ważnym punktem programu będą debaty.
Kambodża, Francja 2011 | Duch, pan piekielnej kaźni (by www.piecsmakow.pl )
Azja oczami jej mieszkańców
Kluczową sprawą dla organizatorów było, aby filmy prezentowane w sekcji naprawdę pokazywały Azję oczami jej mieszkańców. „Powstało i cały czas powstaje, wiele filmów o Azji zrobionych przez Europejczyków czy Amerykanów.” - mówi dyrektor festiwalu Jakub Królikowski.
„Większość z nich, ponieważ robione są z perspektywy Zachodniej, niestety, naszym zdaniem, nieco wypacza obraz Azji. Często można odczuć w nich nuty postkolonialne albo przesadne wartościowanie i ocenianie czyli postawy, które w świecie Dalekiego Wschodu są znacznie mniej obecne niż w cywilizacjach Zachodnich. Na szczęście powstają też filmy o tematyce społecznej, dotyczące praw człowieka, zrealizowane przez samych Azjatów. I to są inne filmy, płynie z nich inny obraz, inny przekaz. Uznaliśmy, że warto poświęcić im osobną sekcję w programie festiwalu i porozmawiać o Azji przez ich pryzmat.”
Wywiad z „Duchem”
W programie sekcji Wolność w Azji znalazł się m.in. dokumentalny wywiad-rzeka z jedynym do tej pory przywódcą Czerwonych Khmerów, który został skazany przez międzynarodowy trybunał ONZ na karę dożywocia.
Duch, pan piekielnej kaźni (Duch, le maître des forges de l’enfer / Duch, Master of the Forges of Hell, Kambodża, Francja 2011) w reżyserii Rithy Panha to spowiedź Kainga Gueka Eava alias “Duch”, który, jako szef więzienia – katowni, odpowiedzialny jest za śmierć ponad 13 tys. ludzi.
Migawki z Malezji
Kolejną pozycją jest nowelowy 15Malezja (15Malaysia, Malezja 2009) – 15 kilkuminutowych filmów, w których młode pokolenie malezyjskich reżyserów komentuje nie zawsze łatwą rzeczywistość swojego kraju. Producentem filmu jest znany piosenkarz, producent muzyczny, a także aktor dobrze znany widowni obrazów malezyjskiej Nowej Fali – Pete Teo.
Kambodża, Francja 2011 | Dokument Duch jest spowiedzią Kainga Gueka Eava – jednego z przywódców Czerwonych Khmerów (by www.piecsmakow.pl )
Ai Weiwei demaskuje…
Wyjątkowym punktem programu Wolności w Azji są dwa filmy represjonowanego w Chinach, uwięzionego w areszcie domowym, artysty, kuratora sztuki i architekta – Ai Weiweia.
Bardzo nam przykro (So Sorry / Fei chang yi han, Chiny, 2012) jest dokumentacją utrudnianego przez rząd śledztwa prowadzonego przez Weiweia w związku z trzęsieniem ziemi w Syczuanie, podczas którego zginęła ogromna ilość dzieci przebywających w czasie katastrofy w szkołach. Artysta zadedykował tragedii wystawę w monachijskim Haus der Kunst.
Natomiast Ordos 100 (Ordos 100 / Eerduosi 100, Chiny, 2012) jest przewrotną relacją z karkołomnego przedsięwzięcia, w którym 100 architektów z całego świata zdecydowało się zaprojektować domy o powierzchni 1000 m kw. każdy, dla ekskluzywnego osiedla umiejscowionego na pustyni w Mongolii.
Właśnie Ai Weiweiowi poświęcona będzie jedna z debat. Jej gośćmi będą m.in.: Maria Kruczkowska – dziennikarka pisząca o Chinach, która w 2010 roku znalazła się na czarnej liście władz chińskich i Magdalena Czechońska – sinolożka, autorka i współautorka artykułów o Chinach i chińskiej sztuce współczesnej, tłumaczka języka chińskiego i francuskiego, stażystka na Jiaotong University w Shanghaiu oraz praktykantka w Duolun Museum of Modern Art w Shanghaiu. Dyskusję poprowadzi sinolog, wykładowca Zakładu Sinologii Wydziału Orientalistycznego UW, pracownik Instytutu Adama Mickiewicza – dr Marcin Jakoby.
Chiny 2012 | Ai Weiwei w Bardzo nam przykro (by www.piecsmakow.pl )
Powrót do Birmy
Nominowany do Tiger Award na festiwalu w Rotterdamie Powrót do Birmy (Gui lái dí rén / Return to Burma, Tajwan 2011) autorstwa Midiego Z., jest pierwszym filmem, który został oficjalnie zrealizowany w Birmie. To na wpół autobiograficzna, paradokumentalna historia robotnika wracającego do rodzinnego kraju z emigracji. Odtwórca głównej roli, Wang Xing-hong, użyczający bohaterowi własnego nazwiska, będzie gościem Pięciu Smaków.
Tybet w pieśni
Ostatnim tytułem sekcji jest, znany już polskiej widowni dokument, Tybet w pieśni (Tibet in Song, Chiny 2009) Ngawanga Choephela – z jednej strony opowieść o zmaganiach Tybetańczyków z okupacją chińską, pokazana przez muzykę, z drugiej: historia uwięzienia reżysera, który przez chińskie władze niesłusznie został oskarżony w szpiegostwo w czasie kiedy zbierał materiały na temat rdzennej muzyki swojego kraju. Dzięki matce Choephela o jego uwolnienie apelowali artyści i politycy całego świata.
Po seansie o problemach Tybetu debatować będą: mongolistka i tybetolożka, kierownik Zakładu Turkologii i Ludów Azji Środkowej Wydziału Orientalistycznego Uniwersytetu Warszawskiego – dr Agata Bareja-Starzyńska, Włodzimierz Cieciura – adiunkt w Zakładzie Sinologii Uniwersytetu Warszawskiego, zajmujący się przede wszystkim najnowszą historią Chin, dziejami i kulturą chińskich muzułmanów oraz polityką etniczną Chin w okresie Republiki oraz po 1949 r., Ewa Paśnik – sinolożka, badaczka chińskiej mitologii oraz pierwotnych religii Chin i koordynator programu „Prawa człowieka w Tybecie” w Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka – Adam Kozieł.
Chiny 2009 | Tybet w pieśni (by www.piecsmakow.pl )
Informacje:
Partnerem sekcji Wolność w Azji jest Instytut Lecha Wałęsy. Debaty towarzyszące sekcji przygotowywane są we współpracy z Wydziałem Orientalistycznym Uniwersytetu Warszawskiego, który w tym roku obchodzi 80 rocznicę działalności.
Festiwal Filmowy Pięć Smaków odbędzie się w Warszawie w dniach 24-30 października 2012 w kinach Muranów i Praha. Wrocławska odsłona wydarzenia będzie miała miejsce od 27 do 30 października w kinie Helios Nowe Horyzonty.
