Rzadki rodzaj muzyki tradycyjnej, znany wśród Khmerów jako preun, został odkryty w Kambodży w głębi powiatu Samraong w prowincji Oddar Meanchey.
Kambodża | Niestety młode pokolenie Khmerów nie interesuje się muzyką ludową (by cambodia4kidsorg )
Badacz kultury Kambodży, Young Yorn, który przebywał w północno-zachodniej części Królestwa, natknął się na pewien zespół folklorystyczny, który wykonuje styl muzyczny, różniący się od innych nurtów w tradycyjnej muzyce Kambodży. Nigdy wcześniej podczas studiowania kultury Khmerów o takiej muzyce nie słyszał…
Yorn twierdzi, że nie jest pewne, kiedy ta forma muzyczna powstała. Wiadomo jednak, że wykorzystywany do jej tworzenia khen – instrument wykonany z długich, bambusowych rurek, można zobaczyć na jednej z rzeźb w świątyni Bayon. “Można więc powiedzieć, że preun istnieje w Kambodży od bardzo dawna” – mówi Young Yorn.
Grupa z Samrong wykonująca muzykę preun składa się z trzech wykonawców: dwóch z nich śpiewa, a trzeci gra na khen. Zespół prowadzi Mun Hai, 56-letni rolnik, który wspomina, że pamięta, jak jego dziadkowie wykonywali tę muzykę, gdy on był małym chłopcem. Kiedy miał 25 lat poznał tajniki muzyki preun od pewnej starszej kobiety w swojej społeczności. Wkrótce do Mun Hai dołączył Sam Kong Kea, także rolnik, który mieszka około 20 kilometrów od domu Mun Hai we wsi Tomnob Thmey, a muzyki preun nauczył się od swego brata, który zginął podczas reżimu Czerwonych Khmerów.
“W naszej społeczności nazywamy tę muzykę preun kantol uk, co w języku mniejszości etnicznych Suoy oznacza, że w jej wykonaniu wykorzystywany jest tylko jeden instrument muzyczny” – mówi Sam Kong Kea.
Sam Kong Kea wyraża żal, że młode pokolenie nie interesuje się muzyką ludową. On stara się jednak nauczyć swoich synów wykonywania tej muzyki, ponieważ obawia się, że rzadki styl zaniknie, jeśli tego nie zrobi.
Podobny styl muzyczny istnieje także po drugiej stronie granicy, na terenie tajskiej prowincji Surin.
Chaimongkol Chalermsukjitsri, prezes Stowarzyszenia Języka i Kultury Surin powiedział, iż w regionie istniało mniej więcej pięć zespołów reprezentujących ten styl muzyczny, ale ma on dziś niewielką szansę na przetrwanie, gdyż młodsze pokolenie rdzennych Khmerów nie stara się mówić językiem ojczystym. Częściej porozumiewają się po tajsku. „A jeśli ludzie zatracą pamięć o ich własnym języku, tradycyjna muzyka też zniknie” – powiedział Caimongkol – “Wszyscy musimy pomóc w jej zachowaniu. Musimy stworzyć więcej zespołów wykonujących muzykę preun. Należy uczynić wszystko, aby mistrzowie preun przekazali swoją wiedzę młodym ludziom, zanim będzie za późno”.
